Lek Ladki Yojana Maharashtra: महाराष्ट्र शासनाच्या महिला व बाल विकास विभागामार्फत मुलींच्या सक्षमीकरणासाठी लेक लाडकी योजना सुरू करण्यात आली आहे. या योजनेचा उद्देश मुलींच्या जन्माला प्रोत्साहन देणे, त्यांचे शिक्षण सुरू ठेवण्यासाठी आर्थिक मदत करणे आणि मुलींचे सामाजिक व आर्थिक सक्षमीकरण करणे हा आहे.
या योजनेअंतर्गत पात्र कुटुंबातील मुलीला जन्मापासून ते वयाची 18 वर्षे पूर्ण होईपर्यंत विविध टप्प्यांमध्ये एकूण ₹1,01,000 पर्यंत आर्थिक लाभ देण्याची तरतूद 30 ऑक्टोबर 2023 च्या शासन निर्णयात करण्यात आली आहे.
या लेखात लेक लाडकी योजनेची पात्रता, मिळणारी रक्कम, आवश्यक कागदपत्रे, अर्ज करण्याची पद्धत आणि अधिकृत शासन निर्णयाची PDF यांची माहिती दिली आहे.
लेक लाडकी योजना 2026: थोडक्यात माहिती
| तपशील | माहिती |
|---|---|
| योजनेचे नाव | लेक लाडकी योजना |
| राज्य | महाराष्ट्र |
| संबंधित विभाग | महिला व बाल विकास विभाग |
| शासन निर्णय दिनांक | 30 ऑक्टोबर 2023 |
| शासन निर्णय क्रमांक | एबावि-2022/प्र.क्र.251/का.6 |
| लाभार्थी | पात्र कुटुंबातील मुली |
| पात्र शिधापत्रिका | पिवळी किंवा केशरी |
| कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न | ₹1 लाखांपेक्षा जास्त नसावे |
| एकूण आर्थिक लाभ | ₹1,01,000 पर्यंत |
| लाभ वितरण | विविध टप्प्यांमध्ये, DBT द्वारे |
| अर्जासाठी संपर्क | संबंधित अंगणवाडी सेविका |
महत्त्वाची टीप: वरील माहिती 30 ऑक्टोबर 2023 च्या शासन निर्णयावर आधारित आहे. 2026 मधील नवीन सुधारणा, अर्जाची सद्यस्थिती आणि सध्याच्या कार्यपद्धतीची अधिकृत विभागाकडून खात्री करून घ्यावी.
लेक लाडकी योजनेत किती पैसे मिळतात?
महाराष्ट्र शासनाच्या मूळ शासन निर्णयानुसार पात्र मुलीला खालील पाच टप्प्यांमध्ये आर्थिक लाभ देण्याची तरतूद आहे.
| टप्पा | मिळणारी रक्कम |
|---|---|
| मुलीच्या जन्मानंतर | ₹5,000 |
| इयत्ता पहिलीमध्ये प्रवेश | ₹6,000 |
| इयत्ता सहावीमध्ये प्रवेश | ₹7,000 |
| इयत्ता अकरावीमध्ये प्रवेश | ₹8,000 |
| मुलीचे वय 18 वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर | ₹75,000 |
| एकूण आर्थिक लाभ | ₹1,01,000 |
ही रक्कम संबंधित टप्प्याच्या अटी आणि पात्रतेनुसार मिळते. केवळ मुलीचा जन्म झाला म्हणून संपूर्ण रक्कम एकाच वेळी मिळत नाही.
लेक लाडकी योजनेसाठी पात्रता
30 ऑक्टोबर 2023 च्या शासन निर्णयानुसार खालील प्रमुख अटी नमूद करण्यात आल्या आहेत.
- लाभार्थी कुटुंब महाराष्ट्र राज्याचे रहिवासी असणे आवश्यक आहे.
- कुटुंबाकडे पिवळे किंवा केशरी शिधापत्रिका असणे आवश्यक आहे.
- कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न ₹1 लाखांपेक्षा जास्त नसावे.
- योजनेचा लाभ 1 एप्रिल 2023 रोजी किंवा त्यानंतर जन्मलेल्या पात्र मुलींसाठी लागू आहे.
- एका किंवा दोन मुली असलेल्या पात्र कुटुंबांना योजनेच्या अटींनुसार लाभ मिळू शकतो.
- एक मुलगा आणि एक मुलगी असल्यास मुलीला लाभ मिळण्याची तरतूद आहे.
- संबंधित टप्प्यावर शिक्षण घेत असल्याचा शाळेचा दाखला आवश्यक असू शकतो.
- शेवटच्या टप्प्यात मुलीचे वय 18 वर्षे पूर्ण झालेले असणे आणि अविवाहित असल्याची अट पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
- शासन निर्णयात नमूद केलेल्या विशिष्ट प्रकरणांमध्ये कुटुंब नियोजन शस्त्रक्रियेचे प्रमाणपत्र आवश्यक आहे.
टीप: जुळ्या मुली, दुसरे अपत्य आणि इतर विशेष परिस्थितींमध्ये स्वतंत्र अटी लागू होऊ शकतात. अर्ज करण्यापूर्वी मूळ शासन निर्णय तपासावा.
लेक लाडकी योजनेसाठी आवश्यक कागदपत्रे
अर्ज करताना खालील कागदपत्रांची आवश्यकता लागू शकते.
- मुलीचा जन्म दाखला.
- कुटुंबाच्या वार्षिक उत्पन्नाचा दाखला.
- लाभार्थी मुलीचे आधार कार्ड.
- आई-वडिलांचे आधार कार्ड.
- बँक पासबुकच्या पहिल्या पानाची छायांकित प्रत.
- पिवळ्या किंवा केशरी शिधापत्रिकेची प्रमाणित प्रत.
- संबंधित शैक्षणिक टप्प्यासाठी शाळेचा बोनाफाइड दाखला.
- लागू असल्यास कुटुंब नियोजन शस्त्रक्रियेचे प्रमाणपत्र.
- अंतिम लाभासाठी अविवाहित असल्याचे स्वयंघोषणापत्र.
- अंतिम लाभासाठी मतदार यादीत नाव असल्याचा पुरावा, शासन निर्णयातील अटींनुसार.
कागदपत्रांची अचूक यादी लाभाच्या टप्प्यानुसार बदलू शकते. अर्ज सादर करण्यापूर्वी संबंधित अंगणवाडी सेविकेकडून खात्री करून घ्यावी.
लेक लाडकी योजनेसाठी अर्ज कसा करावा?
मूळ शासन निर्णयात अर्ज स्वीकारणे, कागदपत्रांची पडताळणी करणे आणि पात्र लाभार्थ्यांची ऑनलाइन नोंदणी करणे यासाठी अंगणवाडी यंत्रणेची भूमिका नमूद केली आहे.
अर्ज करण्याची प्रक्रिया:
- मुलीच्या जन्माची संबंधित स्थानिक स्वराज्य संस्थेकडे नोंदणी करा.
- आपल्या क्षेत्रातील अंगणवाडी सेविकेशी संपर्क साधा.
- लेक लाडकी योजनेचा विहित अर्ज आणि आवश्यक कागदपत्रांची माहिती घ्या.
- अर्जातील माहिती अचूक भरा आणि संबंधित कागदपत्रे जोडा.
- अर्ज अंगणवाडी सेविकेकडे सादर करा.
- संबंधित अधिकारी अर्ज आणि कागदपत्रांची पडताळणी करतील.
- पात्रता मंजूर झाल्यानंतर नियमानुसार लाभ वितरित केला जातो.
योजनेतील लाभ थेट लाभ हस्तांतरण (DBT) पद्धतीने देण्याची तरतूद शासन निर्णयात आहे. त्यासाठी लाभार्थी मुलगी आणि आई यांचे संयुक्त बँक खाते उघडण्याची अट नमूद केली आहे. आई हयात नसल्यास मुलगी आणि वडिलांचे संयुक्त खाते उघडण्याबाबत स्वतंत्र तरतूद आहे.
अर्जाची सद्यस्थिती: अर्जाची ऑनलाइन सुविधा, आवश्यक प्रक्रिया आणि संबंधित कार्यालयाचे निर्देश बदललेले असू शकतात. अर्ज करण्यापूर्वी अंगणवाडी सेविका किंवा संबंधित बाल विकास प्रकल्प अधिकारी कार्यालयाकडून माहिती घ्या.
अधिकृत शासन निर्णय डाउनलोड करा:
- लेक लाडकी योजना GR PDF – महाराष्ट्र शासन
- शासन निर्णय क्रमांक: एबावि-2022/प्र.क्र.251/का.6
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न (FAQs)
1. लेक लाडकी योजनेत एकूण किती पैसे मिळतात?
- 30 ऑक्टोबर 2023 च्या शासन निर्णयानुसार पात्र मुलीला पाच टप्प्यांमध्ये एकूण ₹1,01,000 पर्यंत आर्थिक लाभ देण्याची तरतूद आहे.
2. लेक लाडकी योजना कोणत्या राज्यासाठी आहे?
- ही महाराष्ट्र शासनाची योजना आहे.
3. लेक लाडकी योजनेसाठी कोणते रेशन कार्ड आवश्यक आहे?
- मूळ शासन निर्णयानुसार पिवळे किंवा केशरी शिधापत्रिका असलेल्या पात्र कुटुंबांसाठी योजना लागू आहे.
4. लेक लाडकी योजनेसाठी उत्पन्नाची मर्यादा किती आहे?
- मूळ शासन निर्णयानुसार कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न ₹1 लाखांपेक्षा जास्त नसावे.
5. लेक लाडकी योजनेचा अर्ज कुठे करावा?
- मूळ शासन निर्णयातील कार्यपद्धतीनुसार संबंधित अंगणवाडी सेविकेशी संपर्क साधून अर्ज आणि कागदपत्रे सादर करण्याची प्रक्रिया पूर्ण करावी.
6. मुलगी 18 वर्षांची झाल्यावर किती रक्कम मिळते?
- शासन निर्णयात अंतिम टप्प्यात वयाची 18 वर्षे पूर्ण झाल्यानंतर ₹75,000 देण्याची तरतूद आहे. अंतिम लाभासाठी लागू असलेल्या सर्व अटी पूर्ण करणे आवश्यक आहे.
7. लेक लाडकी योजनेची अधिकृत PDF कुठे मिळेल?
- महाराष्ट्र शासनाच्या अधिकृत GR पोर्टलवरून वरील लिंकद्वारे शासन निर्णयाची PDF पाहता किंवा डाउनलोड करता येते.